Compare up to three translations verse by verse.
ستایش مخصوص خدایی است که آنچه در آسمانها و آنچه در زمین است، از آنِ اوست. و در آخرت [نیز] حمد و ستایش تنها برای اوست. و اوست حکیمِ آگاه.
آنچه در زمین فرومیرود و آنچه از آن خارج میشود و آنچه از آسمان نازل میشود و آنچه در آن بالا میرود، [همه را] میداند. و اوست مهربانِ آمرزنده.
و کسانی که کافر شدند، گفتند: «قیامت برای ما نخواهد آمد.» بگو: «چرا، به پروردگارم که آگاه از غیب و نهان است سوگند، که به سراغ شما [نیز] خواهد آمد. در آسمانها و زمین، به میزان ذرّهای [چیزی] از خدا پوشیده نیست، نه کوچکتر از آن و نه بزرگتر از آن، جز آن که در کتاب روشنِ [الهی ثبت] است.
تا کسانی را که ایمان آوردهاند و کارهای شایسته کردهاند، پاداش دهد. آنانند که آمرزش و روزی نیکویی خواهند داشت.»
و کسانی که در [انکار و محو] آیات ما تلاش کردند که ما را درمانده کنند، آنانند که عذابی [سخت] از کیفری دردناک خواهند داشت.
و کسانی که به آنان علم داده شده، میبینند که آنچه از پروردگارت بر تو نازل شده، حقّ است و به راه [خدای] شکستناپذیر و ستوده هدایت میکند.
و کسانی که کفر ورزیدند، [به استهزاء] گفتند: «[ای مردم!] آیا شما را به مردی راهنمایی کنیم که به شما خبر [عجیبی] میدهد؟ که هرگاه [در قبرها] کاملاً متلاشی شدید، [بار دیگر] درآفرینش تازهای [زنده] خواهید شد.
آیا او بر خدا دروغی بسته؟ یا جنونی در اوست؟» [نه! چنین نیست که میپندارند؛] بلکه کسانی که به آخرت ایمان ندارند، در عذاب و گمراهی دوری هستند.
آیا به آنچه از آسمان و زمین، پیشرو و پشتسر آنهاست، نگاه نکردند؟ [تا قدرت خدا را ببینند؟] اگر بخواهیم، آنان را در زمین فرومیبریم، یا قطعههایی از آسمان را بر سرشان فرود میآوریم. همانا در این [تهدید]، برای هر بنده توبهکاری عبرت و نشانهای است.
و بهراستی داود را از جانب خود فضیلتی دادیم [و گفتیم:] «ای کوهها! و [ای] پرندگان! با او [در تسبیح خدا] همنوا شوید!» و آهن را برای او نرم کردیم.
[و به او گفتیم:] «[ای داود!] زرههای کامل و فراخ بساز! و حلقهها [ی آن] را متناسب و هماهنگ اندازهگیری کن! و کار شایسته کنید. من به آنچه میکنید، بینا هستم.»
و برای سلیمان باد را [رام و مسخّر کردیم] که صبحگاهان مسیر یک ماه را میپیمود، و عصرگاهان مسیر یک ماه را. و برای او چشمهی مس [گداخته] را روان ساختیم. و گروهی از جنّ پیش روی او به اذن پروردگارش کار میکردند. و هر یک از آنان که از فرمان ما سرپیچی میکرد، او را از عذاب فروزان میچشاندیم.
جنّیان، هر چه را سلیمان میخواست، برایش میساختند: از محرابها و تندیسها، و ظروف بزرگ مانند حوضچهها و دیگهای ثابت. [به آنان گفتیم:] «ای خاندان داود! شکر [این همه نعمت را] به جای آورید.» امّا اندکی از بندگان من سپاسگزارند.
پس چون مرگ را بر سلیمان مقّرر داشتیم، [در حالی که بر عصای خود تکیه داشت، از دنیا رفت، و] کسی آنان را از مرگ او آگاه نساخت، مگر جنبندهی زمین، [موریانه،] که عصایش را میخورد. پس چون سلیمان به زمین افتاد، جنّیان دریافتند که اگر غیب میدانستند، در آن عذاب خوارکننده [که کارهای بسیار پرزحمت و طاقتفرسا بود،] نمیماندند.
برای قوم سَبَأ در محل سکونتشان نشانهای [از قدرت و رحمت الهی] بود: دو باغ از راست و چپ. [به آنان گفتیم:] «از روزی پروردگارتان بخورید و برای او شکرگزار باشید. شهری پاک و پروردگاری آمرزنده.»
پس [از خداوند] رویگرداندند. و ما بر آنان سیل [ویرانگر] عَرِم را فرستادیم و دو باغستان آنان را به دو باغ که میوههای تلخ و [درختان] شوره گز و اندکی از درخت سدر داشت، تبدیل کردیم.
آن [کیفر] را به سزای آن که کافر شدند و ناسپاسی کردند، به آنان دادیم. و آیا جز ناسپاس را کیفر میدهیم؟
و میان مردم سبأ و مناطقی که در آن برکت قرار داده بودیم، آبادیهایی [بههم پیوسته] آشکار بود، و سفر در میان قریهها را متناسب و به اندازه مقرّر کرده بودیم. [و به آنان گفتیم:] «در این مناطق، شبها و روزها با ایمِنی سفر کنید.»
پس گفتند: «پروردگارا! میان سفرهای ما فاصله بیانداز!» [تا در سفرها نیاز به زاد و توشه باشد، و برتری دارا بر ندار روشن شود،] و [اینگونه آنان] بر خویشتن ستم کردند. پس ما آنان را [موضوع] داستانهایی [برای عبرت دیگران] قرار دادیم. و آنان را به کلّی پراکنده و متلاشی کردیم. در این [ناسپاسی آنان و قهر ما] نشانههایی برای هر شکیبای سپاسگزاری است.
و البتّه ابلیس گمان خود را [برای گمراهی انسان] بر آنان تحقّق یافته دید، پس جز گروه اندکی از مؤمنان، همگی از او پیروی کردند.
و ابلیس هیچگونه تسلّط و غلبهای بر آنان نداشت. [کار او تنها وسوسه است،] تا کسی را که به آخرت ایمان دارد [و در برابر وسوسههای او مقاومت میکند،] از کسی که نسبت به آخرت در تردید است، معلوم کنیم. و پروردگارت بر همه چیز نگهبان است.
بگو: «کسانی را که به جای خدا [معبود] پنداشتهاید، بخوانید. آنان به میزان ذرّهای مالک چیزی در آسمان و زمین نیستند. و شریکها [ی خیالی شما] در [ادارهی] زمین و آسمان هیچگونه مشارکتی ندارند. و از میان آنها هیچ پشتیبانی برای خداوند نیست.»
و شفاعت نزد خداوند، جز برای کسانی که خداوند اجازه دهد، سودی ندارد. تا چون هراس از دلهای آنان برطرف شود، [مجرمان] از آنان میپرسند: «پروردگارتان چه گفت؟» [شفیعان] پاسخ میدهند: «حقّ گفت. [و اجازهی شفاعت شایستگان را داد.] و او بلندمرتبه و بزرگ است.»
«[ای پیامبر! به مشرکان] بگو: «کیست که از آسمانها و زمین به شما روزی میدهد؟» بگو: «خدا! و البتّه [یکی از] ما یا شما بر [طریق] هدایت یا در گمراهی آشکار هستیم.»
بگو: «[شما] از آنچه ما مرتکب شدهایم، بازخواست نخواهید شد. و ما [نیز] از آنچه شما میکنید، بازخواست نخواهیم شد.»
[به مشرکان] بگو: «پروردگارمان، ما و شما را [در قیامت] گرد میآورد، سپس بین ما و شما به حقّ داوری خواهد کرد. و اوست داور دانا.»
بگو: «کسانی را که به عنوان شریک به خداوند ملحق کردهاید، به من نشان دهید. [آیا شایستهی خدایی هستند؟] هرگز! بلکه فقط اوست خدای نفوذناپذیر حکیم.»
و ما تو را نفرستادیم مگر برای این که مردم را [از خطا و گناه] بازداری، [و] مژدهدهنده و بیمدهنده [باشی]. ولی بیشتر مردم نمیدانند.
و آنان میگویند: «اگر راست میگویید، این وعده [قیامت] کِی فرامیرسد؟»
بگو: «وعدهی شما روزی است که نه ساعتی از آن تأخیر میکنید و نه [از آن] پیش میافتید.»
و کسانی که کافر شدند، گفتند: «ما هرگز نه به این قرآن، و نه به آن [کتابهایی] که پیش از آن بوده است، ایمان نخواهیم آورد.» [و تعجب میکنی] اگر ببینی وقتی که ستمگران [مشرک] در پیشگاه پروردگارشان بازداشت شدهاند، در حالی که با یکدیگر جدال و گفتگو میکنند [و گناه خود را به گردن یکدیگر میاندازند]، کسانی که ضعیف [و زیردست] نگاه داشته شدهاند، به مستکبران میگویند: «اگر شما نبودید، حتماً ما مؤمن بودیم.»
[امّا] مستکبران به زیردستان میگویند: «آیا ما شما را از هدایتی که به سراغتان آمد، بازداشتیم؟ [نه!] بلکه شما خود گناهکار بودید.»
و زیردستان به مستکبران میگویند: «بلکه [مایهی گمراهی ما] نیرنگ شب و روز [شما بود]، آنگاه که ما را فرمان میدادید به خدا کفر ورزیم و برای او همتایانی قرار دهیم.» و همین که عذاب را ببینند، پشیمانی خود را پنهان میکنند [تا بیشتر رسوا نشوند] و ما بر گردن کسانی که کفر ورزیدند، غلها مینهیم. آیا جز آنچه میکردند، کیفر میشوند؟
و ما در هیچ دیاری هشدار دهندهای نفرستادیم، مگر آن که افراد خوشگذران آن گفتند: «ما به آنچه شما را به آن فرستادهاند، کافریم.»
و گفتند: «دارایی و فرزندان ما بیشتر است و [این نشانهی علاقهی خداوند به ماست، پس اگر عذابی هم باشد،] ما عذاب نمیشویم.»
بگو: «پروردگار من برای هر که بخواهد، روزی را گشایش میدهد، یا تنگ میگرداند؛ ولی بیشتر مردم نمیدانند.»
و اموال و فرزندانتان آنگونه نیست که شما را به پیشگاه ما نزدیک گرداند، مگر کسانی که ایمان آوردهاند و کار شایسته کردهاند. پس آنانند که دو برابر آنچه کردند، پاداش دارند و آنانند که در غرفهها و طبقات [بهشتی] آسودهخاطرند.
و کسانی که در [ابطال] آیات ما میکوشند تا [ما را به خیال خود] درمانده کنند، آنانند که در عذاب احضار میشوند.
بگو: «بیشک، پروردگارم برای هر کس از بندگانش که بخواهد، روزی را گشایش میدهد و یا برای او تنگ میگرداند و هر چه را انفاق کنید، او جایگزین میکند و او بهترینِ روزیدهندگان است.»
و [به یاد آور] روزی که خداوند همه را محشور میکند، سپس به فرشتگان میگوید: «آیا اینها شما را میپرستیدند؟»
فرشتگان میگویند: «خدایا! تو منزّهی! تو سرپرست مایی، نه آنها! [آنان ما را نمیپرستیدند،] بلکه آنان جنّیان را میپرستیدند، [و] بیشترشان به آنان ایمان داشتند.»
پس امروز برای یکدیگر مالک سود و زیانی نیستید. و به کسانی که ستم کردند، میگوییم: «بچشید عذاب آتشی را که آن را دروغ میشمردید!»
و هرگاه آیات روشن ما بر آنان خوانده شود، میگویند: «جز این نیست که این مرد میخواهد شما را از آنچه پدرانتان میپرستیدند، بازدارد.» و میگویند: «این [قرآن] جز دروغی بافته شده نیست.» و کسانی که کفر ورزیدند، همین که حقّ به سراغشان آمد، گفتند: این، جز جادویی آشکار نیست.»
و [این در حالی است که] ما کتابی [آسمانی] به آنان ندادهایم که آن را بخوانند و بیاموزند. [تا با تکیه بر آن، قرآن را دروغی ساختگی بدانند]. و ما پیش از تو بیمدهندهای به سوی آنان نفرستادهایم. [تا با اعتماد به گفتار او، نبوّت تو را انکار کنند.]
و کسانی که پیش از آنان بودند، [نیز پیامبران را] تکذیب کردند، در حالی که [کافران قوم تو] به یک دهم آنچه [از قدرت و ثروت] به گذشتگان داده بودیم، نرسیدهاند. آنان پیامبران مرا تکذیب کردند، [و نابود شدند.] پس [بنگر] کیفر من چگونه بود؟
بگو: «شما را تنها به یک چیز اندرز میدهم: دوتا دوتا یا به تنهایی برای خدا قیام کنید. سپس بیندیشید، که این همنشینتان [محمّد که عمری با پاکی، امانت، راستی و خردورزی در میان شما زندگی کرده است،] هیچگونه جنونی ندارد. او برای شما فقط بیمدهندهای است از عذاب سختی که پیش روست.»
بگو: «هر مزد و پاداشی که از شما خواستم، پس آن به نفع شماست. مزد و پاداش من تنها بر عهدهی خداست. و او بر هر چیزی گواه است.»
بگو: «پروردگارم که به نهانها بسیار آگاه است، حقّ را [بر دلها] میافکند.»
بگو: «حقّ آمد، و باطل نه میتواند آغازگر چیزی باشد و نه تجدیدکنندهی آن.»
بگو: «اگر من گمراه شده باشم، به زیان خود گمراه شدهام. و اگر هدایتیافته باشم، پس به [برکت] چیزی است که پروردگارم به من وحی میکند. که اوست شنوای نزدیک.»
و اگر ببینی وقتی که [کافران از عذاب سخت] ترسان و وحشتزده میشوند و راه گریزی در کار نیست، و از مکانی نزدیک [که انتظارش را ندارند،] دستگیر میشوند.
[و در آن حال] میگویند: «به او ایمان آوردیم!» و کجا این دستیابی به ایمان از راه دور [قیامت تا دنیا] ممکن خواهد بود؟ [که آخرت جای عمل نیست.]
در حالی که پیش از این به آن [حقّ] کفر ورزیدند و از دور دستها تیر در تاریکی میانداختند.
[سرانجام] میان آنان و آنچه میخواستند، جدایی افتاد. همانگونه که از دیرباز با همانندان ایشان چنین شد؛ زیرا آنان همواره در شک و تردید سختی بودند.